Anderhalve meter

Ik las de laatste hoofdstukken van Hotel Savoy van Joseph Roth. Een magnetiseur komt de bar van het hotel binnen en geeft alle dames een handkus. ‘Pas toch op’, denk ik bij mezelf, ‘je weet nooit wat die vrouwen onder de ledenen hebben.’ Zover is het al: zelfs tijdens het lezen van een boek uit 1924 moet ik aan corona denken. Maar een paar bladzijden verder breekt de tyfus uit. Dus zo gek waren mijn gedachtes niet. Elke dag vallen er tien doden in de naamloze stad ergens in het oosten van Europa. De Grote Oorlog is net voorbij. Soldaten keren terug. De revoluties zetten de wereld op z’n kop. Er breekt een opstand uit. En het hotel gaat in vlammen op.

Wanneer ik me gezond voel, kan ik me niet voorstellen hoe het is om ziek te zijn. En wanneer ik ziek ben, kan ik me niet voorstellen hoe het is om me gezond te voelen. Zo is het nu ook: de wereld zonder corona is een hele vage herinnering. Dit mechanisme is ook de reden waarom het maar niet lukte om de ernst van de situatie in te zien. Ook toen het virus toesloeg in Italië en de waarschuwingen zich opstapelden, bleef ik denken dat het zo’n vaart niet zou lopen. China die een miljoenenstad op slot gooit? Spierballenvertoon van een land dat een veel te lakse beginreactie probeert te overschreeuwen. Japan dat een cruiseschip in quarantaine gooit? Overspannen reactie van een hypernerveus land. Ellende is iets wat de ander overkomt.

Hoe anders sta ik er nu in? Op het Achtuurjournaal zie ik dat ze in Zweden nog gewoon op het terras zitten. Kinderen gaan naar school. Iemand in een gaarkeuken zegt dat ze in Zweden niet naar scorende politici luisteren, maar naar rustige deskundigen. Zelfs in Zweden doen ze dus net alsof het een wedstrijd is. Als ik op straat loop zie ik nogal wat mensen die geen anderhalve afstand in acht nemen. Voor mij is de anderhalve meter afstand inmiddels heilig. Ik heb me eraan vastgeklampt. Die anderhalve meter afstand is een stuk wrakhout. Onze redding. Als iedereen die anderhalve meter afstand respecteert, dan kan het leven tenminste een beetje doorgaan. Wanneer ik later lees dat die anderhalve meter misschien wel acht meter zou moeten zijn, negeer ik dat. Anderhalve meter is te doen, acht meter niet.

’s Avonds kijk ik eindelijk naar Parasite van Jon-ho Bong. [/SPOILER ALERTS] Over een Zuid-Koreaanse sloeberfamilie die pizzadozen vouwt om zichzelf in onderhoud te kunnen voorzien. Via een vriend begint de zoon bijles te geven aan de dochter van een rijke familie. Hij smokkelt zijn zus naar binnen om kunsttherapie te geven aan het getraumatiseerde zoontje van de rijke familie. Daarna lukt het de zus om ervoor te zorgen dat de chauffeur ontslagen wordt, zodat pa aan de slag kan. En nadat ze zich ook nog van de huishoudster ontdaan hebben, kan ma naar binnen. Alles gaat goed, ze hebben zich binnen no time vermenigvuldigd en voelen zich de koning te rijk. Totdat het huis zich tegen de indringers keert en alles volledig uit de hand loopt. Het virus en het immuunsysteem richten elkaar ten gronde. [/SPOILER ALERTS]

Hoe immoreel de familie ook opereerde, ik kon niet anders dan sympathie voor ze opbrengen.

10 responses

  1. Iemand schreef een tijdje geleden een verhaal in de krant naar aanleiding van de Zuid-Europese landen die om geld bedelen (nou heeft het coronavirus daar alles finaal om zeep geholpen daar vooral de Italianen juist zo sociaal naar elkaar toe waren) terwijl ze er zo’n zooitje van hebben gemaakt over een bekende fabel van La Fontaine (1621-1695). En deze fabel ging ongeveer zo:

    De krekel en de mier

    De kortzichtige krekel sjirpte constant dag en nacht, zo lang het zomer was,

    Zijn buurvrouw, de mier, was echter bedrijvig en zijn kroop op en neer door ’t gras om, m zich op de winter voor te breiden. “Ik vrolijk je wat op,” zei de krekel. “Kom, luister naar mijn lied.”

    Zij schudde nochtans nijdig met haar kop: “Een mier moet werken en die luiert dus niet!”

    Toen na een tijd de vrieswind kwam, hield onze krekel er subiet mee op.

    Geen larfje of geen sprietje meer: droef schudde hij hierna zijn kop omdat hij zich niet had voorbereid op slechte tijden. Doornat, koud en hongerig kroop hij toen naar ’t warme mierennest.

    Hij klopte daar aan en toen de mier verscheen zei de krekel: “Ach, juffrouw mier, geef mij alsjeblieft wat eten voor de rest

    Van deze barre winter. Ik betaal hierna met rente terug,

    Nog vóór augustus, een krekelwoord is geen woord en zweren doe ‘k niet vlug!” “Je weet dat ik tenslotte aan niemand uitleen,”

    Zei buurvrouw mier toen uiteindelijk heel gemeen:

    “Wat deed je namelijk toen de zon nog straalde?

    En ik wijselijk mijn voorraad binnenhaalde?”

    “Ik zong toch voor jou,” zei zacht de krekel. En de mier antwoordde: “Daaraan heb ik als mier een hekel! Toen zong je zorgeloos en nu ben je hierdoor straatarm.

    Dus dans nu maar in de kou, dan krijg je ’t toch wel warm!”

    Wie leeft van kunst en kortzichtigheid gaat door voor gek. Vaak lijdt hij, als het te laat is, honger en gebrek.

    En zo is het ook een aantal inwoners en politici in landen als Spanje, Italië, Portugal en Griekenland (uitzonderingen daargelaten) vergaan omdat zij een te kortzichtige kijk op het leven hadden en meenden dat anderen hen wel zouden verwennen, gelijk aan de mier!
    Helaas waren veel Noord-Europese landen inderdaad toen gul voor hen tot het helemaal uit de hand liep en men wel “Nee!” moest zeggen tegen dat uitlenen van geld dat nooit werd teruggeven!

    Wie namelijk constant van de hand in de tand wil leven en kortzichtig leeft die is het niet waard om geld en goed aan uit te lenen en ik heb persoonlijk al drie keer geprobeerd om bij het station van ‘s-Hertogenbosch uit de buurt van een opdringerige bedelaar te blijven die blijkbaar dacht dat ik hem ook steeds geld wou geven!
    Maar ik dacht bij mezelf dat ik ook keihard voor mijn geld moet werken en beslist GEEN figuren wil onderhouden die mij iets te opdringerig zijn en anders had die vent (stel dat hij het coronavirus had!) maar naar de bijstand moeten afreizen of te gaan werken!
    Want ik ben persoonlijk liever een ijverige mier dan een bedelende krekel ofschoon in een tekenfilm van Walt Disney uit de jaren ’30 de desbetreffende krekel WEL bij de mieren mocht logeren in ruil voor het maken van muziek voor hen!

    Ik leerde bovendien ook dat je vreemde en opdringerige mensen nooit zomaar moet vertrouwen omdat ze in staat zijn om je constant geld afhandig te maken. En daarbij blijf ik van nature toch al mijlenver of een kleine anderhalve meter bij mensenmenigten vandaan omdat iedereen elkaar daarin gemakkelijk kan besmetten!

  2. Wijze woorden beste Jules! Zo hadden de Nazis als ze zich beter hadden voorbereid op operatie Barbarossa het niet zo koud gehad tijdens de Russische winter! In plaats van een beetje op te schieten met hun offensief namen ze vrolijk en uitgebreid de tijd om te plunderen en te verkrachten en heel veel joden te vermoorden! Als ze warme kleren hadden meegenomen was dat geen probleem geweest, maar nu liepen ze vast in de modder en de bittere winter waardoor er honderdduizenden een elledige dood stierven! Als zij harder hadden doorgewerkt in plaats van maar een beetje dom in mein Kampf te bladeren en zich de lessen van de krekel en de mier hadden aangetrokken, had de oorlog heel anders afgelopen!! Gelukkig is dat niet gebeurd en is er gerechtigheid geschied, al kom ik nog regelmatig bedelaars tegen op straat en dat zou in onze samenleving toch eigenlijk niet meer mogen kunnen!!

    • Er is trouwens nog een hele goede reden op te noemen dat de Duitsers de oorlog in Rusland niet wonnen! En dat is dat ze niet of nauwelijks profiteerden van de gruwelijke haat die talloze Oekraïners, Wit-Russen, Balten, Kozakken, Kaukasiërs, Tartaren, Russen en zelfs joden koesterden tegen het Stalinisme! De nazi’s waren zo verblind door hun haat tegen de Russen en niet-Russen die ze als walgelijk ongedierte beschouwden en de moordpartijen die de communisten hadden aangericht onder de plaatselijke bevolking deed de Duitsers beseffen dat dit gevaarlijke moordenaars waren die geen mededogen verdienen!
      Niettemin waren er talloze verzetsgroepen daar actief zoals de sovjetpartizanen, de Oekraïense en Baltische guerrilla’s, het Poolse Thuisleger, joodse partizanen etc. die zelfs elkaar en het Rode leger even fel bevochten als de Duitsers!
      Toen er bijvoorbeeld in 1943 joodse opstanden uitbraken in de vernietigingskampen Treblinka en Sobibor, waarbij enkele honderden joden ontsnapten, werd meer dan 75% van hen alsnog door de Duitsers maar ook door antisemitische Poolse partizanen en Oekraïense guerrilla’s gedood of door antisemitische boeren verraden aan de Duitsers!
      De jodenhaat onder die groepen was namelijk zo groot dat ze de joden zelfs nog meer dan anderhalve meter van hen vandaan wilden hebben of anders op een soortgelijke diepte in massagraven!

  3. Dat is zeker een heikele kwestie geweest beste Jules! Alhoewel de Duitsers moeite hielden met plaatselijke verzetshaarden hadden ze gelukkig het voordeel van hun superieure kennis van wapens en wapensystemen! Zo had de MG 42 de wijd verspreide bijnaam van Hitlers cirkelzaag omdat die 1200 tot 1800 schoten per minuut kon afvuren! Nu was het gebruik van dat machinegeweer te duur voor burgers, dus daarom gebruikte men daarvoor maar liever de Luger P08 omdat die gemakkelijker in de hand lag! De grootste weerstand van de sovjets kwam echter van het Stalinorgel ( BM-13 (132mm) dat tot het verdriet van de Duitsers echter geen psalmen ten gehore bracht! Dat laatste is ook een reden dat de Nazi’s de slag aan het oostfront verloren, want de sovjets hielden met de stalinorgel de Duitsers dusdanig uit de slaap dat ze overdag op het slagveld geen cent meer waard waren!!

  4. overigens denk ik wel dat wij die verzetsgroepen een grote dank verschuldigd zijn! Zij hebben met gevaar voor eigen leven ervoor gezorgd dat wij nu allen in vrede en vrijheid kunnen leven! Het lijkt – hoewel dat niet aan mij is – dan ook gepast om een moment stil te staan bij hen die vielen, voor onze vrijheid, gelijkheid en broederschap! Zullen wij samen gezellig bidden?

    • Weet je trouwens ook dat veel van die verzetsgroepen daar in Rusland, Polen, Tsjechië, Frankrijk, Joegoslavië, Griekenland, Italië enz. (maar dat had ik al eerder vermeld) niet alleen een gigantische haat tegen elkaar en hun eigen regeringen koesterden, vooral de nationalisten en communisten, maar dat ze meestal ook een vreselijk schrikbewind zaaiden onder de burgerbevolking!
      Ik heb in bepaalde documentaires over de oorlog in Rusland gezien dat veel Russische en niet-Russische burgers , ongeacht de Duitse terreur, vaak ook de sovjetpartizanen haatten omdat die hen eveneens terroriseerden door middel van het opeisen van voedsel en onderdak, waarbij bruut geweld niet werd geschuwd, het onder dwang ronselen van nieuwe volgelingen voor de partizanenstrijd en het vermoorden van iedereen die hen niet steunden of samenwerken met de Duitsers, Oekraïense guerrilla’s e.d.!
      Het gebeurde dan ook geregeld dat de partizanen en guerrilla’s elkaar vermoorden en zelfs Jozef Stalin wantrouwde de meeste sovjetpartizanen zo erg (hij was na WO II namelijk bang dat de Russen zich alsnog tegen hem zouden keren omdat ze tenslotte niet voor hem vochten maar voor vrijheid en het Moederland) dat hij er velen van hen, gelijk naar de Poolse, Oekraïense en Baltische guerrilla’s, liet vermoorden of naar Siberië toe stuurde!
      En dat was iets wat een aantal landgenoten van hem op Texel, in 1945, ondervonden toen zij zich tegen de Duitsers hadden gekeerd! Talloze Georgiërs werden toen door de Duitsers afgeslacht om hun onbetrouwbaarheid terwijl de overlevenden hierna naar de geallieerden probeerden over te lopen! Dezen zagen hen echter puur als verraders en leverden hen uit aan de Stalinisten wat maar weinigen van hen overleden!
      Want die Georgiërs hadden, gelijk naar generaal Andrej Vlasov (1901-1945) die in 1942 naar Adolf Hitler overliep, juist een bepaalde fabel over een vleermuis, die tijdens een oorlog tussen zoogdieren en vogels steeds van de ene partij naar de ander overliep, beter kunnen gaan lezen!
      Wie namelijk in tijden van oorlog steeds van de ene strijdende partij naar de andere overloopt zal op een gegeven moment door iedereen gewantrouwd en gehaat worden! En die Georgiërs probeerden dus al in WO II tot 2 a 3x steeds over te lopen van de ene partij naar de andere waardoor zij feitelijk alleen maar verloren!
      Zelfs wie in een oorlog wint zal uiteindelijk ook een verliezer blijken omdat de kosten van een overwinning vaak hoger zijn dan de opbrengst!

    • ‘Het is wel een heel merkwaardig hotel dat Roth hier opvoert – misschien wel ‘een metafoor voor de ondoorgrondelijkheid van de wereld’ zoals David Bronsen opmerkt in zijn Roth-biografie.’ (uit: een recensie in Trouw, maar mooi geformuleerd David Bronsen).

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *